W skrócie: Spadek z długami to sytuacja, w której masz do wyboru trzy drogi (art. 1012 KC): przyjęcie proste (odpowiadasz za długi całym swoim majątkiem), przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza (odpowiadasz tylko do wartości spadku) albo odrzucenie spadku (rezygnujesz w całości). Na decyzję masz 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziałeś się o powołaniu do spadku (art. 1015 § 1 KC). Kluczowa zmiana: od 18 października 2015 r., jeśli nic nie zrobisz, ustawa domyślnie traktuje to jako przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza, a nie jako przyjęcie proste. Nie oznacza to jednak, że możesz spać spokojnie — sprawa spadku z długami wciąż wymaga sporządzenia wykazu lub spisu inwentarza i uporządkowania relacji z wierzycielami. Poniżej tłumaczę, jak — gdy w grę wchodzi spadek z długami — krok po kroku zabezpieczyć siebie i dzieci.
Odpowiedzialność za długi spadkowe — jak działa dziedziczenie długów (art. 1030–1031 KC)
Spadek to nie tylko mieszkanie, oszczędności czy samochód. W skład masy spadkowej wchodzą także zobowiązania zmarłego: kredyty hipoteczne i gotówkowe, pożyczki, niezapłacone faktury, zaległości wobec ZUS i urzędu skarbowego, kary administracyjne, a niekiedy poręczenia udzielone innym osobom. To właśnie te pasywa sprawiają, że spadek z długami bywa pułapką dla nieświadomego spadkobiercy.
Zasada rozłożona jest w czasie. Dopóki spadkobierca nie przyjął spadku, za długi spadkowe odpowiada tylko ze spadku (art. 1030 zdanie pierwsze KC) — wierzyciel nie może sięgnąć po jego prywatny majątek. Sytuacja zmienia się z chwilą przyjęcia spadku: od tego momentu spadkobierca odpowiada za długi spadkowe z całego swojego majątku (art. 1030 zdanie drugie KC). To, jak daleko sięga ta odpowiedzialność, zależy od sposobu przyjęcia spadku, który reguluje art. 1031 KC:
- Przyjęcie proste (art. 1031 § 1 KC) — spadkobierca odpowiada za długi spadkowe bez ograniczenia, całym majątkiem osobistym. Jeżeli długi przewyższają aktywa, wierzyciele mogą prowadzić egzekucję z jego wynagrodzenia, rachunku, nieruchomości.
- Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1031 § 2 KC) — odpowiedzialność jest ograniczona do wartości ustalonego w wykazie lub spisie inwentarza stanu czynnego spadku, czyli do wartości odziedziczonych aktywów. Powyżej tej kwoty spadkobierca nie płaci nic.
Zrozumienie tej mechaniki jest fundamentem każdej decyzji, przed jaką stawia spadek z długami. W dalszej części pokazuję, jak z tej wiedzy skorzystać w praktyce.
Trzy opcje spadkobiercy: przyjęcie proste, dobrodziejstwo inwentarza, odrzucenie (art. 1012 KC)
Ustawodawca w art. 1012 KC daje spadkobiercy trzy możliwości, a wybór między nimi ma poważne konsekwencje finansowe:
- Przyjęcie proste — bierzesz spadek w całości i odpowiadasz za długi bez limitu. Rozsądne wyłącznie wtedy, gdy masz pewność, że aktywa wyraźnie przewyższają zobowiązania. Przy jakiejkolwiek niepewności co do zawartości spadku jest to opcja ryzykowna i rzadko ją rekomenduję.
- Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza — bierzesz spadek, ale za długi odpowiadasz tylko do wartości odziedziczonego majątku. To rozwiązanie bezpieczne i domyślne, jeśli chcesz zachować aktywa, a jednocześnie nie masz pełnej wiedzy o pasywach.
- Odrzucenie spadku — rezygnujesz z dziedziczenia w całości i jesteś traktowany, jakbyś nie dożył otwarcia spadku (art. 1020 KC). Twój udział przechodzi na kolejnych spadkobierców, np. Twoje dzieci. To najlepsze wyjście, gdy długi w oczywisty sposób przewyższają aktywa. Szczegóły procedury, formularze i koszty opisałam w osobnym poradniku: Odrzucenie spadku — termin, formularz, konsekwencje.
W praktyce, gdy w grę wchodzi spadek z długami, rzadko wybieramy przyjęcie proste. Realny wybór toczy się między dobrodziejstwem inwentarza (gdy w spadku jest coś wartościowego, co warto zachować) a odrzuceniem (gdy spadek to same zobowiązania). O tym, jak podjąć tę decyzję na podstawie danych, a nie domysłów, piszę w dalszej części.
Termin 6 miesięcy — od kiedy biegnie (art. 1015 KC)
Najczęstszy błąd zgłaszających się do mnie klientów to przekonanie, że sześciomiesięczny termin liczy się od dnia śmierci albo od pogrzebu. To nieprawda. Zgodnie z art. 1015 § 1 KC termin biegnie od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania do spadku — czyli od momentu, gdy dowiedział się jednocześnie o śmierci spadkodawcy i o tym, że jest do dziedziczenia powołany (z ustawy albo z testamentu).
Dla najbliższej rodziny (małżonek, dzieci) termin startuje zwykle w dniu powzięcia wiadomości o śmierci. Dla dalszych krewnych — rodzeństwa, wnuków, dziadków powołanych dopiero po odrzuceniu przez bliższych — termin rusza od chwili, w której dowiedzieli się, że wcześniejszy spadkobierca spadek odrzucił i że teraz dziedziczenie przeszło na nich.
Kluczowa zmiana z 2015 roku. Do 17 października 2015 r. milczenie spadkobiercy — brak jakiegokolwiek oświadczenia w terminie 6 miesięcy — oznaczało przyjęcie spadku wprost, czyli z pełną, nieograniczoną odpowiedzialnością za długi. Po nowelizacji reguła jest odwrotna: brak oświadczenia w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1015 § 2 KC). Ustawodawca odwrócił zasadę na korzyść spadkobierców — dziś bierność chroni Cię do wysokości aktywów spadku. Nie zwalnia to jednak z obowiązku sporządzenia wykazu lub spisu inwentarza, bez którego trudno bronić się przed wierzycielami.
Jeżeli termin upłynął, a okazało się, że spadkodawca ukrywał długi, jedyną drogą ratunku jest uchylenie się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia (art. 1019 KC) — możliwe, gdy bierność wynikała z istotnego błędu co do stanu majątku albo z groźby. Oświadczenie składa się wówczas przed sądem, łącznie z jednoczesnym odrzuceniem lub przyjęciem spadku, a sąd ocenia zasadność indywidualnie.
Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza — ograniczenie odpowiedzialności do wartości spadku
Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza to instytucja, która pozwala zachować wartościowe składniki spadku (np. mieszkanie) bez ryzyka, że wierzyciele zmarłego sięgną po Twój prywatny majątek ponad wartość tego, co odziedziczyłeś. Odpowiadasz wyłącznie do wysokości stanu czynnego spadku, czyli wartości aktywów ustalonej w wykazie albo spisie inwentarza (art. 1031 § 2 KC).
Przykładowo: jeśli aktywa spadku wyceniono na 60 000 zł, a długi wynoszą 200 000 zł, wierzyciele mogą wyegzekwować od Ciebie maksymalnie 60 000 zł. Pozostałe 140 000 zł zobowiązań nie obciąża Twojego majątku osobistego — Twoje mieszkanie, pensja i oszczędności są bezpieczne.
Uwaga na pułapkę z art. 1032 KC. Spadkobierca przyjmujący spadek z dobrodziejstwem inwentarza powinien spłacać długi spadkowe zgodnie z sporządzonym wykazem lub spisem inwentarza. Jeżeli spłaci jednych wierzycieli, nie wiedząc o istnieniu innych, i w ten sposób wyczerpie wartość spadku, może odpowiadać za pozostałe długi ponad limit — ale tylko wtedy, gdy przy zachowaniu należytej staranności mógł się o tych długach dowiedzieć. Dlatego przed spłatą jakiegokolwiek długu spadkowego warto najpierw ustalić pełną listę wierzycieli. Ta sama ostrożność chroni Cię później, przy ewentualnym dziale spadku między spadkobierców.
Wykaz inwentarza a spis inwentarza — różnice, koszty, kiedy który
To dwa różne dokumenty, które służą temu samemu celowi — ustaleniu stanu czynnego spadku i tym samym granicy Twojej odpowiedzialności — ale różnią się sposobem sporządzenia, kosztem i mocą dowodową.
Wykaz inwentarza (art. 10311 KC) to dokument prywatny, który sporządza sam spadkobierca — z należytą starannością wpisuje do niego przedmioty należące do spadku i ich wartość oraz długi spadkowe. Wykaz składa się w sądzie na urzędowym formularzu albo przed notariuszem (wtedy zostaje objęty protokołem). Jest tani: złożenie wykazu w sądzie nie wiąże się z opłatą komorniczą; u notariusza dochodzi taksa notarialna. Wadą jest niższa moc dowodowa — wierzyciel może kwestionować wycenę, twierdząc, że zaniżyłeś wartość aktywów lub coś pominąłeś.
Spis inwentarza to dokument urzędowy sporządzany przez komornika sądowego na podstawie postanowienia sądu (sąd wydaje je na wniosek — opłata 100 zł, art. 49 ust. 1 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Komornik samodzielnie ustala i wycenia majątek. Opłata stała za dokonanie spisu inwentarza wynosi 400 zł (art. 40 ustawy o kosztach komorniczych), do czego mogą dojść wydatki, np. wynagrodzenie biegłego za wycenę nieruchomości. Spis jest droższy i wolniejszy, ale znacznie trudniejszy do podważenia przez wierzycieli.
Który wybrać? Gdy majątek jest prosty i przejrzysty (rachunek bankowy, jeden samochód), zwykle wystarcza wykaz inwentarza. Gdy w grę wchodzą nieruchomości, udziały w spółkach, sporne wyceny albo spodziewasz się konfliktu z wierzycielami — bezpieczniejszy jest spis inwentarza sporządzony przez komornika. Ostateczna rekomendacja zależy od okoliczności konkretnej sprawy.
Jak sprawdzić długi spadkodawcy przed decyzją
Decyzja o spadku z długami powinna opierać się na danych, a nie na zapewnieniach rodziny w rodzaju „u nas nie było żadnych długów”. Zanim upłynie termin 6 miesięcy, warto zweryfikować sytuację majątkową zmarłego. Źródła informacji, do których spadkobierca może sięgnąć:
- Korespondencja spadkodawcy — wezwania do zapłaty, pisma windykacyjne, monity, zawiadomienia komornicze. To najczęściej pierwszy i najbardziej wymowny sygnał istnienia długów.
- Księgi wieczyste — pozwalają sprawdzić, czy nieruchomości spadkodawcy są obciążone hipotekami. Wgląd jest jawny, jeśli znasz numer księgi.
- Krajowy Rejestr Zadłużonych (krz.ms.gov.pl) — jawny rejestr prowadzony przez Ministra Sprawiedliwości, w którym ujawniane są m.in. postępowania upadłościowe i egzekucje umorzone z powodu bezskuteczności.
- Biura informacji gospodarczej (np. KRD, BIG InfoMonitor, ERIF) — gromadzą informacje o zaległościach zgłoszonych przez wierzycieli.
- Biuro Informacji Kredytowej — udostępnia dane o zobowiązaniach kredytowych, jednak dostęp do informacji dotyczących osoby zmarłej wymaga wykazania następstwa prawnego; zakres i warunki zależą od procedur instytucji, dlatego warto ustalić je indywidualnie przed złożeniem wniosku.
- ZUS i urząd skarbowy — udzielają spadkobiercom informacji o zaległościach składkowych i podatkowych zmarłego na podstawie stosownego wniosku.
W wielu sprawach pełny obraz zadłużenia ułatwia dopiero stwierdzenie nabycia spadku lub notarialny akt poświadczenia dziedziczenia, bo część instytucji wymaga formalnego potwierdzenia, że jesteś spadkobiercą. W praktyce doradzam nie panikować w pierwszych tygodniach po śmierci — rzetelna analiza majątku spadkowego trwa zwykle 2–3 tygodnie i mieści się z zapasem w sześciomiesięcznym terminie.
Odpowiedzialność małoletniego spadkobiercy za długi spadkowe
To najczęstsza i najgroźniejsza pułapka, jaką kryje spadek z długami. Gdy rodzic odrzuca spadek po swoim rodzicu (dziadku dziecka), spadek — a wraz z nim długi — przechodzi na jego dzieci (art. 1020 KC w zw. z art. 931 § 2 KC). Jeżeli rodzic zabezpieczy tylko siebie, a zapomni o dzieciach, długi „spadną” na małoletnich.
Aby skutecznie odrzucić spadek w imieniu małoletniego, co do zasady rodzic potrzebuje zgody sądu — odrzucenie spadku przekracza zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka (art. 101 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Od nowelizacji z 15 listopada 2023 r. obowiązuje jednak ważny wyjątek: gdy dziecko dochodzi do dziedziczenia wskutek wcześniejszego odrzucenia spadku przez rodzica, a spadek odrzucają też pozostali zstępni tego rodzica i oboje rodzice działają zgodnie, odrzucenie w imieniu dziecka nie wymaga zezwolenia sądu (art. 101 § 4 KRO). Gdy zgoda jest jednak konieczna, wydaje ją obecnie sąd spadku (art. 6401 KPC), a nie — jak przed 2023 r. — sąd opiekuńczy. W wypadkach, w których zgoda jest wymagana, procedura wygląda następująco:
- Rodzic składa wniosek o zezwolenie na odrzucenie spadku do sądu spadku (sądu rejonowego ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy), dołączając akt zgonu spadkodawcy, akt urodzenia dziecka, dowód własnego odrzucenia spadku oraz informację o długach.
- Sąd bada, czy odrzucenie jest zgodne z dobrem dziecka — w praktyce zgody udziela, gdy pasywa spadku przewyższają aktywa.
- Po uprawomocnieniu postanowienia rodzic składa w imieniu dziecka oświadczenie o odrzuceniu spadku przed notariuszem albo w sądzie.
Ważna dla rodziców informacja: zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego złożenie wniosku do sądu opiekuńczego o zezwolenie na odrzucenie spadku w imieniu małoletniego wstrzymuje bieg sześciomiesięcznego terminu z art. 1015 KC na czas trwania tego postępowania. Chroni to przed sytuacją, w której termin upłynąłby, zanim sąd rodzinny zdąży wydać orzeczenie. Ponieważ oczekiwanie na rozpoznanie wniosku bywa długie, warto składać go możliwie wcześnie.
Wierzyciele spadkodawcy — jak bronić się przed egzekucją
Wierzyciele zmarłego nie znikają — kierują swoje roszczenia do spadkobierców. Sposób obrony zależy od tego, jak przyjąłeś spadek:
- Jeśli odrzuciłeś spadek — nie odpowiadasz za długi w ogóle. Gdyby mimo to komornik próbował prowadzić egzekucję, przedstaw wypis aktu notarialnego (albo protokołu sądowego) z oświadczeniem o odrzuceniu; w razie potrzeby przysługuje powództwo przeciwegzekucyjne (art. 840 KPC).
- Jeśli przyjąłeś spadek z dobrodziejstwem inwentarza — odpowiadasz tylko do wartości stanu czynnego spadku. W tytule wykonawczym albo w toku egzekucji sąd zastrzega ograniczenie odpowiedzialności do wartości spadku, a Ty możesz powoływać się na to zastrzeżenie, gdy wierzyciel próbuje sięgnąć ponad limit.
W praktyce najczęstsze linie obrony to: wykazanie skutecznego odrzucenia spadku, powołanie się na ograniczenie odpowiedzialności z dobrodziejstwa inwentarza, a także — gdy roszczenie jest stare — zarzut przedawnienia. Roszczenia majątkowe co do zasady się przedawniają (art. 118 KC), a śmierć dłużnika sama w sobie nie przerywa ani nie zawiesza biegu przedawnienia. Ocena, czy konkretny dług spadkowy jest już przedawniony, zależy od jego rodzaju i historii, dlatego wymaga analizy dokumentów w konkretnej sprawie.
Przykłady spraw z praktyki kancelarii
Poniższe sprawy są zanonimizowane, a kwoty uproszczone dla czytelności — pokazują jednak typowe scenariusze, jakie tworzy spadek z długami na Mazowszu.
Sprawa 1 — dobrodziejstwo inwentarza pozwoliło zachować mieszkanie (klient K., Raszyn). Klient odziedziczył po ojcu mieszkanie o wartości 320 000 zł. W spadku były też długi: kredyt hipoteczny 180 000 zł, zaległości wobec ZUS 25 000 zł oraz zadłużenie na kartach kredytowych 40 000 zł — łącznie 245 000 zł. Ponieważ klient nie złożył żadnego oświadczenia w terminie, z mocy prawa przyjął spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Odpowiedzialność ograniczyła się do wartości aktywów (320 000 zł), a po spłacie długów pozostało 320 000 − 245 000 = 75 000 zł czystej wartości. Gdyby wybrał odrzucenie, straciłby mieszkanie w całości.
Sprawa 2 — odrzucenie ochroniło rodzinę przed długami ojca (klientka z Pruszkowa). Klientka nie utrzymywała kontaktu z ojcem od lat i podejrzewała, że pozostawił wyłącznie długi. Analiza potwierdziła: żadnych aktywów, za to pożyczki i chwilówki na 95 000 zł. Zdecydowaliśmy o odrzuceniu spadku przez klientkę oraz — po uzyskaniu zgody sądu opiekuńczego — przez jej dwoje małoletnich dzieci. Rodzina zabezpieczyła się przed przejęciem 95 000 zł zobowiązań, a dług przeszedł na dalszych krewnych zmarłego.
Sprawa 3 — dobrodziejstwo inwentarza ochroniło majątek osobisty (klient z Piaseczna). W spadku znalazły się aktywa o wartości 42 000 zł (samochód 30 000 zł i oszczędności 12 000 zł) oraz długi na 210 000 zł. Dzięki przyjęciu z dobrodziejstwem inwentarza odpowiedzialność klienta zamknęła się w kwocie 42 000 zł. Pozostałe 210 000 − 42 000 = 168 000 zł długów nie obciążyło jego prywatnego mieszkania wartego 500 000 zł, po które wierzyciele nie mogli sięgnąć.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czym różni się przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza od przyjęcia prostego?
Przy przyjęciu prostym odpowiadasz za długi spadkowe bez ograniczeń, całym swoim majątkiem osobistym (art. 1031 § 1 KC). Przy przyjęciu z dobrodziejstwem inwentarza odpowiadasz wyłącznie do wartości stanu czynnego spadku, czyli do wartości odziedziczonych aktywów ustalonej w wykazie lub spisie inwentarza (art. 1031 § 2 KC). Od 2015 r. dobrodziejstwo inwentarza jest rozwiązaniem domyślnym, gdy spadkobierca nie złoży oświadczenia w terminie.
Co się stanie, jeśli nie zrobię nic w ciągu 6 miesięcy?
Zgodnie z art. 1015 § 2 KC brak oświadczenia w terminie sześciu miesięcy oznacza przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza — czyli z ograniczeniem odpowiedzialności do wartości aktywów. To zmiana wprowadzona w październiku 2015 r.; wcześniej milczenie oznaczało przyjęcie proste z pełną odpowiedzialnością. Mimo domyślnej ochrony warto sporządzić wykaz lub spis inwentarza, by móc skutecznie bronić się przed wierzycielami.
Ile kosztuje odrzucenie spadku, a ile spis inwentarza?
Oświadczenie o odrzuceniu spadku u notariusza to taksa 50 zł netto powiększona o VAT (plus opłaty za wypisy), a złożenie takiego oświadczenia w sądzie kosztuje 100 zł (art. 49 ust. 1 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Wniosek do sądu o sporządzenie spisu inwentarza to 100 zł (art. 49 ust. 1 pkt 3 tej ustawy), a opłata stała komornika za sam spis wynosi 400 zł (art. 40 ustawy o kosztach komorniczych) plus ewentualne wydatki, np. na biegłego.
Czy długi spadkowe się przedawniają?
Tak — roszczenia majątkowe co do zasady ulegają przedawnieniu (art. 118 KC), a śmierć dłużnika sama w sobie nie przerywa biegu przedawnienia. Termin zależy jednak od rodzaju zobowiązania i jego historii (m.in. od tego, czy dochodziło do przerwania biegu przedawnienia). Ocena, czy konkretny dług jest już przedawniony, wymaga analizy dokumentów, dlatego traktuj to indywidualnie.
Odrzuciłem spadek, ale komornik prowadzi egzekucję. Co robić?
Skuteczne odrzucenie spadku oznacza, że jesteś traktowany, jakbyś nie dożył otwarcia spadku (art. 1020 KC), więc nie odpowiadasz za długi. W razie egzekucji przedstaw wypis aktu notarialnego lub protokołu sądowego z oświadczeniem o odrzuceniu i podnieś zarzut braku legitymacji. W razie potrzeby przysługuje powództwo przeciwegzekucyjne (art. 840 KPC). Szczegóły znajdziesz w poradniku o odrzuceniu spadku.
Czy muszę odrzucać spadek w imieniu moich dzieci?
Jeśli odrzucasz spadek, Twój udział przechodzi na Twoje dzieci (art. 1020 KC w zw. z art. 931 § 2 KC), więc aby je zabezpieczyć, trzeba odrzucić spadek również w ich imieniu. Odrzucenie w imieniu małoletniego co do zasady wymaga zgody sądu (art. 101 § 3 KRO), lecz od 15 listopada 2023 r. zgoda nie jest potrzebna, gdy dziecko dziedziczy wskutek odrzucenia spadku przez rodzica, a pozostali zstępni również spadek odrzucają, przy zgodnym działaniu obojga rodziców (art. 101 § 4 KRO). Pominięcie tego kroku to najczęstsza przyczyna sytuacji, w której długi obciążają dzieci.
Przekroczyłem termin 6 miesięcy, bo nie wiedziałem o długach. Czy coś da się zrobić?
Możliwe jest uchylenie się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia w terminie (art. 1019 KC), jeżeli bierność wynikała z istotnego błędu co do stanu majątku (np. spadkodawca ukrywał długi) albo z groźby. Oświadczenie składa się przed sądem wraz z jednoczesnym odrzuceniem spadku, a sąd ocenia zasadność indywidualnie, biorąc pod uwagę okoliczności i dowody błędu.
Czy przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza chroni mój prywatny majątek?
Tak — odpowiadasz za długi spadkowe tylko do wartości stanu czynnego spadku. Jeśli aktywa wyceniono niżej niż długi, nadwyżka zobowiązań nie obciąża Twojego majątku osobistego (pensji, oszczędności, własnego mieszkania). Trzeba jednak zachować ostrożność przy kolejności spłaty wierzycieli (art. 1032 KC), by nie utracić tej ochrony wobec pominiętych, a możliwych do ustalenia długów.
Powiązane tematy: jeśli mierzysz się ze spadkiem z długami, zapoznaj się także z poradnikami Odrzucenie spadku — termin, formularz i konsekwencje oraz Stwierdzenie nabycia spadku. Gdy sprawa dotyczy podziału odziedziczonego majątku między kilku spadkobierców, przyda się poradnik o dziale spadku. Wszystkie materiały z tego zakresu znajdziesz na stronie specjalizacji Spadki, zachowek i dział spadku.
Jak Kancelaria może pomóc
Kancelaria prowadzi sprawy z zakresu specjalizacji Spadki, zachowek i dział spadku od 2007 roku — w Raszynie, Warszawie i na terenie całej Polski. Świadczę pomoc jako radca prawny: analizuję sytuację spadkobiercy, wskazuję najbezpieczniejszą drogę i reprezentuję klienta w postępowaniu.
Gdy w grę wchodzi spadek z długami, zajmuję się w szczególności:
- oceną, czy korzystniejsze jest odrzucenie spadku, czy przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza,
- ustaleniem realnego stanu zadłużenia spadkodawcy i pełnej listy wierzycieli,
- przygotowaniem wniosku o zgodę sądu opiekuńczego na odrzucenie spadku w imieniu dziecka,
- obsługą wykazu lub spisu inwentarza i strategią spłaty długów,
- obroną przed egzekucją prowadzoną przez wierzycieli spadkodawcy.
Wycena reprezentacji jest ustalana zawsze indywidualnie po analizie sprawy — bez wglądu w dokumenty i konfigurację rodzinną nie da się rzetelnie odpowiedzieć, ile kosztuje prowadzenie sprawy. Zapraszam na wstępną, odpłatną rozmowę, podczas której ustalimy terminy i realny plan działania.